Sigorta acentelerinin beklentileri SEDDK’ya taşındıAnkara Ticaret Odası (ATO) 67. Sigortacılık Meslek Komitesi heyeti, sigorta acentelerinin uzun süredir gündeme getirdiği sektörel ve operasyonel sorunları doğrudan düzenleyici otoriteye aktarmak amacıyla Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) Başkanı Davut Menteş’i makamında ziyaret etti.
Bülent Yük başkanlığında gerçekleştirilen ziyarette heyet, Söz Acentede Platformu üyeleri ve katılımcılarının acentelerden gelen görüşler doğrultusunda hazırladığı kapsamlı çalışma raporunu SEDDK Başkanı Davut Menteş’e sundu. Görüşmede sorunlar yalnızca başlıklar hâlinde aktarılmakla kalmadı; acentelerin günlük işleyişte karşılaştığı sıkıntıların nedenleri, sigortalılara ve sektöre yansımaları ile çözüm alternatifleri üzerine derinlemesine istişarelerde bulunuldu.
”Acenteler sadece satış kanalı değil, sistemin temel unsurudur”
Görüşmede acentelerin yalnızca poliçe düzenleyen bir satış kanalı olmadığının altı çizildi. Risk analizi yapılması, doğru ürünün seçilmesi, hasar süreçlerinin takibi ve sigortalıya birebir hizmet sunulması bakımından acentelerin sigortacılık sisteminin temel unsurlarından biri olduğu vurgulandı. SEDDK Başkanı Menteş’e sunulan raporda, güçlü bir acentelik yapısının hem sigortacılık sektörünün gücü hem de sigortalılar açısından daha güvenli bir sistem anlamına geldiği ifade edildi.
SBM ekranları ve belgelerdeki veri maskelemesi ayrıntılı şekilde ele alındı
Görüşmenin en öne çıkan gündem maddelerinden birini Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) ekranlarında ve poliçe/teklif belgelerinde Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) gerekçesiyle uygulanan veri maskelemesi oluşturdu. Acenteler, özel nitelikli kişisel verilerin ve özellikle sağlık verilerinin korunmasının gerekliliği konusunda herhangi bir tereddüt bulunmadığını belirttiler. Ancak araç, adres ve temel kimlik bilgilerinin aşırı ölçüde maskelenmesinin günlük sigortacılık operasyonlarını güçleştirdiğini vurguladılar.
Hazırlanan raporda şu risklere ve aksaklıklara dikkat çekildi:
Trafik ve Kasko Sigortaları: Marka kodu, model yılı, motor ve şasi numarası gibi verilerin maskelenmesi, farklı şirketlerden alınan tekliflerin sağlıklı biçimde karşılaştırılmasını zorlaştırmakta ve yanlış bilgiye bağlı olarak hasar aşamasında sigortalının hak kaybı yaşaması riskini artırmaktadır.
DASK, Konut ve İşyeri Sigortaları: Riziko adresi ile Ulusal Adres Veri Tabanı (UAVT) kodunun teyit edilememesi, hem acenteler hem de sigortalılar açısından operasyonel mağduriyetlere yol açmaktadır.
Heyet, veri güvenliği ilkesi korunmak kaydıyla acentelerin kendi oluşturdukları teklif ve düzenledikleri poliçelerdeki bilgileri eksiksiz kontrol edebilecekleri bir sistem talep etti. Raporda da veri görüntüleme yetkilerinin acentelerin mevzuattan doğan sorumlulukları ve operasyonel süreçleri dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesi istendi.
BES aracılık lisansı, komisyon iadesi ve Trafik Sigortası komisyonları
Görüşmede acentelerin faaliyet koşulları, sektördeki rekabet ortamı ve yapısal konular da genel hatlarıyla değerlendirildi:
Bireysel Emeklilik Sistemi (BES): Mevcut durumda aracılık lisansının tek bir emeklilik şirketiyle sınırlı olması ele alındı. Raporda, gerekli yeterlilikleri sağlayan acentelerin birden fazla emeklilik şirketinin ürününü sunabilmesine imkân tanınmasının hem acentelere hem de tüketicilere daha geniş bir tercih alanı sağlayacağı ifade edildi.
Zorunlu Trafik Sigortası Komisyonları: Zorunlu trafik sigortasındaki acente komisyon oranlarının günümüz ekonomik şartlarına göre yeniden ele alınması gerektiği aktarıldı.
Haksız Rekabet ve Bankalar: Banka ve finansman kuruluşlarının sigorta satışındaki uygulamaları ile bazı acenteler tarafından müşterilere yapılan komisyon iadelerinin sektörde yarattığı haksız rekabet ortamı gündeme taşındı.
MASAK limitlerinin güncellenmesi ve elementer acente yükümlülükleri
Görüşmenin bir diğer önemli başlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) mevzuatı kapsamındaki limitler ve yükümlülükler oldu:
Limit Artışı Talebi: Enflasyon ve yükselen poliçe primleri karşısında mevcut kimlik tespiti ve işlem limitlerinin düşük kaldığı, bu durumun acenteler üzerinde yoğun bürokratik yük ve operasyonel zorluk oluşturduğu belirtilerek limitlerin güncellenmesi istendi.
Elementer Sigorta Acenteleri: Ağırlıklı olarak elementer sigorta branşlarında faaliyet gösteren acentelerin, yürüttükleri işlemlerin risk düzeyi ve niteliği dikkate alınarak MASAK prosedürlerinden muaf tutulması veya yükümlülüklerinin sadeleştirilmesi talep edildi.
SEDDK Çalışmaları: Ziyaret sırasında, SEDDK’nın MASAK limitlerinin güncellenmesi ve elementer sigorta acentelerine yönelik uygulamaların yeniden değerlendirilmesi konusunda halihazırda çalışmalar yürüttüğü bilgisi paylaşıldı.
Dijitalleşme, gömülü sigortacılık ve portföy haklarının korunması
Teknolojinin gelişmesiyle yaygınlaşan gömülü sigortacılık ve yeni dağıtım modelleri de görüşmede geniş yer buldu:
Adil Rekabet Vurgusu: Acenteler adına teknolojik gelişmelere ve yeni iş modellerine karşı olunmadığı net bir dille ifade edildi. Ancak sigorta satışına aracılık eden dijital platformların hukuki statülerinin netleştirilmesi, tüketicinin farklı şirketlerden teklif alma hakkının korunması ve geleneksel kanallar ile dijital kanallar arasında adil rekabet şartlarının sağlanması gerektiği vurgulandı.
Portföy Hakları ve Müşteri Yönlendirmeleri: Acentelerin kendi emekleri ve yıllara dayanan ilişkileriyle oluşturdukları portföylerin korunması gerektiği hatırlatıldı. Sigorta şirketlerinin web sitesi, mobil uygulama veya çağrı merkezi gibi doğrudan satış kanallarını geliştirmesinin dijital dönüşümün doğal bir sonucu olduğu kabul edilmekle birlikte; acentelerin kazandırdığı müşterilerin yenileme dönemlerinde sistematik olarak şirketlerin doğrudan kanallarına yönlendirilmesinin acentenin portföy ve yenileme menfaatine zarar verdiği belirtildi.
Acente-şirket ilişkilerinde dengeli yapı önerisi
Sunulan raporda acente ve sigorta şirketi ilişkilerini dengelemeye yönelik şu önerilere yer verildi: Poliçe iptallerinde acentelerin sunduğu hizmetin karşılığının ve emeğinin korunması, sigorta şirketlerinin komisyon politikalarında daha öngörülebilir bir yapı oluşturması ve scente-şirket sözleşmelerinde taraflar arasında daha dengeli ve adil bir sistem kurulması.
“Görüşme son derece yapıcı ve çözüm odaklı geçti”
Heyet Başkanı Bülent Yük, görüşmenin ardından yaptığı açıklamada SEDDK Başkanı Davut Menteş’in acentelerin sahadaki sorunlarını büyük bir dikkatle dinlediğini ve toplantının son derece yapıcı bir havada geçtiğini söyledi.
Yük, veri maskelemesi başta olmak üzere günlük çalışma hayatını doğrudan etkileyen konuların tüm detaylarıyla aktarılabilmesinin önemine değindi. SEDDK Başkanı Menteş’in sorunların nedenleri ve çözüm yolları konusunda sergilediği yaklaşımı “acente dostu bir anlayışın önemli göstergesi” olarak nitelendiren Yük, ortaya konulan tutumun acente camiası açısından oldukça umut verici olduğunu değerlendirdi.
ATO 67. Sigortacılık Meslek Komitesi’nin bu ziyareti ve sunduğu kapsamlı rapor, Türkiye genelindeki sigorta acentelerinin yaşadığı sıkıntıların doğrudan düzenleyici otoritenin gündemine taşınması adına kritik bir adım olarak görülüyor. Görüşmeden çıkan ortak mesaj ise sigortacılık sektörünün sağlıklı gelişimi için güçlü acentelik yapısının korunması ve çözüm süreçlerinin sektör paydaşlarıyla ortaklaşa yürütülmesi gerektiği oldu.
