2026’da sigorta sektöründe çok önemli düzenlemelere imza atan SEDDK’da, aldığımız bilgilere göre, önümüzdeki dönem de dur durak yok; reformlara devam. SEDDK Başkanı Davut Menteş, SEDDK olarak sektörün gelişmesi, mali yapısının güçlenmesi ve sigortalı haklarının korumasına yönelik önemli adımlar attıklarını vurguluyor.
SİGORTAMEDYA-ÖZEL
Türkiye sigorta sektörü paydaşları arasında kısa bir anket yapsak ve şu soruyu sorsak: “Sizce, sektörde şu sıralar en çok hangi kurum ve kişi konuşuluyor?” Bu soruya eminiz ki ankete katılanların çoğu, “SEDDK ve Davut Menteş” diye yanıt verecektir. Gerçekten de Davut Menteş Başkanlığındaki Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu, (SEDDK) son aylarda çok önemli düzenlemelere imza attı. Özel sağlık sigortaları ile ilgili düzenlemenin ardından trafik sigortasında hasar istismarcılarına yinelik atılan adımlar ve Alo 193 Ortak Hasar İhbar Merkezi’nin hizmete açılması vb. uygulamalar sigortacılar arasında da büyük takdir topladı. Aldığımız bilgilere göre de “SEDDK’da dur durak yok; reformlara ve hizmete devam.” Biz de bu ay Hayatımız Sigortalı Dergisi’nin kapağında SEDDK Başkanı Davut Menteş’e yer verdik. Kendisinin yoğunluğundan dolayı yüz yüze röportaj yapamadık. Bu kez, Davut Menteş’in katıldığı ve Sigortamedya’nın da yer aldığı basın toplantısı ve etkinliklerdeki Menteş’in görüşlerine sıcağı sıcağına yer verdik. Menteş, öncelikle SEDDK olarak sektörün gelişmesi, mali yapısının güçlenmesi ve sigortalı haklarının korunmasına yönelik adımlar attıklarını vurguluyor.
Sigorta şirketlerinin sermaye yeterlilik oranı arttı
Sektörün yıllar içinde mali dayanıklılığındaki gelişime dikkat çeken Menteş, “Sermaye yeterlilik rasyosu (SYR) en düşük 10 şirketin 2022 yılında yüzde 34 seviyesinde olan oranı, Haziran 2026 itibarıyla yüzde 106’ya ulaştı. Bu şirketler dışındaki sektör grubunda ise oran yüzde 210 düzeyinde bulunuyor. Benzer şekilde üretim/sermaye çarpanı en yüksek 10 şirkette 2022 yılında 10 kat seviyesinde olan söz konusu gösterge, 2026 yılında 5 kata gerilerken, sektörün geri kalanında aynı dönemde 3 kattan 2 kata düştü. Üretim sermaye çarpanındaki gerilemeyle birlikte bu göstergeler, sektörün sermaye yapısındaki gelişimi ortaya koyuyor” değerlendirmesinde bulunuyor.
Caydırıcı müdahalede bulunuyoruz; çünkü; vatandaşın parası söz konusu
SEDDK’ya son zamanlarda yöneltilen eleştirilerden bir tanesi de sigorta şirketlerine uygulanan tedbirlerin ‘sert’ olduğu yönünde. Bu eleştirilere yanıt olarak Menteş, mevzuata aykırılıklar karşısında caydırıcı ve önleyici müdahalelerde bulunmak zorunda olduklarını vurgulayarak, bu tür aykırılıkların denetim veya gözetim çalışmaları sırasında tespit edilebildiğini belirtiyor. Son dönemdeki müdahalelerin, zamanlamasının tesadüfi olduğunu ifade eden Menteş, tedbir uygulanan şirket sayısının belirleyici olmadığını, mevzuata aykırı işlem yapan her şirket için gereğini yapmak durumunda olduklarını vurguluyor. Ölçülülük ilkesinden taviz vermeden caydırıcılık sağlamaları gerektiğini belirten Menteş, “Caydırıcı müdahalede bulunuyoruz. Çünkü, vatandaşın parası söz konusu” diyor. Menteş, yeni bir aykırılık tespit edildiğinde aynı işlemleri yine uygulayacaklarını kaydediyor.
Trafikte 3’üncü koşulun da oluşması ile serbest tarifeye geçiş değerlendirilebilir.
Sektörde trafik sigortasında serbest tarifeye geçiş, dört gözle bekleniyor. Bu konuda da değerlendirmelerde bulunan Menteş, şirketlerin birçok basamakta indirim uyguladığını ve rekabetin fiyatlara yansıdığı düşüncesinde. Serbest tarifeye geçiş için ‘pazarın şirketler arasında daha dengeli dağılması’, ‘indirimlerin oluşması’ ve ‘genel enflasyonun tek haneli seviyelere yaklaşması’ gibi 3 koşulun çok önemli olduğuna dikkat çeken Menteş, 3 yıl önce ilk 10 şirketin yaklaşık yüzde 80 olan pazar payının yüzde 60’ın altına gerilemek üzere olduğunu söylüyor. İlk 2 koşulda ilerleme sağlandığını ifade eden Menteş, 3’üncü koşulun da oluşmasıyla serbest tarifeye veya kontrollü bir serbest tarife modeline geçişin değerlendirilebileceğini belirtiyor.
‘Emanet varlık’ taşıyan sigorta şirketlerinde mali güç ve itibar temel koşulumuz
SEDDK Başkanı Davut Menteş’e son günlerde sıkça sorulan sorulardan bir tanesi de sigorta sektörüne yeni yatırım yapacak yatırımcılar ve şirket devri başvurularının kurum tarafından nasıl değerlendirildiği ile ilgili. Menteş, öncelikle sigorta şirketlerinin hasar ödeme taahhüdüyle vatandaşlardan para topladığını ve ‘emanet varlık’ taşıdığını belirtiyor; mali güç ve itibarın ise temel koşullar olduğuna dikkat çekiyor. Başvuru sahiplerinin diğer faaliyetlerinden sigorta sektörüne taşınabilecek bağlantılı riskleri de değerlendirdiklerini ifade eden Menteş, yeni yatırımcının sektörün büyümesine, gelişmesine ve rekabetine sağlayacağı katkının da dikkate alındığını, hatta başvuru sahibinin ticari geçmişi ve itibarı konusunda yaklaşık 15 kurumdan bilgi aldıklarını aktarıyor. Sıkılaştırma programı kapsamında giriş sermayesini 15 katına çıkardıklarını ve güncellenen tutarın yaklaşık 6 milyar TL’ye de ulaştığını ifade eden Menteş, mali yapı veya mevzuata uyum bakımından düzelmeyeceğini düşündükleri 6 şirketin faaliyetlerini durdurduklarını hatırlatıyor. Menteş, bu süreçte sigortalıların haklarını mevcut varlıklar ve öz kaynaklarla karşılamaya odaklandıklarını belirtiyor.
BES’teki gelişmeleri yakından izliyoruz, emeklilik fonları katı kurallara tabi
SEDDK Başkanı Davut Menteş, son günlerin başlıca gündem konularından Bireysel Emeklilik Sistemi’ndeki (BES) gelişmeleri de yakından izlediklerini söylüyor. Emeklilik yatırım fonlarının katı yatırım kurallarına tabi olduğunu özellikle vurgulayan Menteş, Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) ve Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) gözetim mekanizmalarına dikkat çekiyor. Otomatik Katılım Sistemi’nde (OKS) katılımcıların yatırım seçeneklerini genişletmeye yönelik çalışmayı da anlatan Menteş, gönüllü BES fonlarında bulunan imkânları otomatik katılım tarafına taşımayı amaçladıklarını belirtiyor. Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) tartışmaları kapsamında işveren katkısı ve çıkış kurallarının yeniden değerlendirilmesine değinen Menteş, katılımcıların sistemde kalmasında ürünün niteliğinin belirleyici olması gerektiğini, yatırım aracının, vatandaşı ikna etmesi halinde katılımcıların sistemden çıkmayı tercih etmeyeceğini ifade ediyor.
Sağlık sigortasında çözüm prim artışı değil; hasarı da azaltmak gerekiyor
Sağlık sigortalarında yapılan düzenlemelerin talep ve tazminat üzerindeki etkilerini yakından takip ettiklerini belirten Menteş, genel olarak iyileşme gördüklerini; ömür boyu yenileme garantisinin kazanılmasına ilişkin koşulların sigortalıların kullanım davranışlarına ve hasar/prim oranına yansıdığını ifade ediyor. Sağlık sektöründeki maliyet artışlarının sigortacılığa güçlü biçimde yansıdığını belirten Menteş, şirketlerin poliçe başında fiyat belirleyip, 1 yıl boyunca yaşanabilecek gelişmeleri karşılamak zorunda olduğunu hatırlattı. Tazminat/prim oranlarının şirketleri zorlayabilecek sınırda bulunduğunu ifade eden Menteş, çözümün sürekli prim artışı olamayacağını vurgulayarak, “Gereksiz sağlık hizmeti kullanımını azaltmamız gerekiyor” diye konuşuyor.. Primlerin yükselmesinin ürünün satın alınabilirliğini de zorladığını belirten Menteş, Sağlık Bakanlığı ve hastanelerle birlikte tedarik tarafındaki maliyetleri değerlendirdiklerini aktarıyor. Menteş, Bu konuda sektörün ilgili taraflarını buluşturan çalışmaların tekrarlanmasını istediklerini söylüyor.
Yetkisiz acentelere yönelik yakında ağır tedbirlerimiz olacak
Mevzuata aykırı ekran paylaşımı ve şube yapılanmaları hakkında da bilgiler veren SEDDK Başkanı Davut Menteş, söz konusu yapılanmaların Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) verileri üzerinden takip edildiğini söylüyor. SBM verileri üzerinden beyan edilen şube sayısıyla, fiilen işlem yapılan noktaları karşılaştırdıklarını belirten Menteş, “’10 tane şubem var’ diye beyan edip 2 bin tane noktadan talep toplayan, bu taleplerin komisyonlarını da kayıt dışı yöntemlerle dağıtanlara dair delil topluyoruz” diyor. SBM’nin de denetimlerde kendilerine önemli bir imkân sunduğunu belirten Menteş, “20 bin acenteyi tek tek inceleyecek halimiz yok. Yaygın denetim yöntemiyle elimizde çok güçlü ve değerli bir araç var: Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi” diye konuşuyor. Merkezdeki kayıtların işlem yapılan noktaların takibine imkân verdiğini vurgulayan Menteş, veri altyapısının kapsamını “Nefes alırsanız; oraya yazıyor” sözleriyle açıklıyor. Denetimlerin, beyan edilen şubeler dışında talep toplanan noktaları ve bu işlemlere ilişkin komisyonların dağıtım yöntemlerini kapsadığını ifade eden Menteş, delil toplama çalışmalarının sürdüğünü söylüyor. Yetkisiz acentelere yönelik yakında ağır tedbirlerinin de olacağını ifade eden Menteş, toplanan deliller belirli bir olgunluğa ulaştığında, ilgili yapılardan açıklama istenmesini de içeren sonraki aşamaya geçileceğini belirtiyor.
Davut Menteş’in ajandasında ne var?
Peki, “SEDDK ve Davut Menteş’in ajandasında hangi düzenlemeler var?” Şimdi de Menteş’in ağzından okuyucularımızla bunları paylaşalım: Katılım sigortacılığı, bütünleşik sigortalar, sermaye yeterliliği ve zorunlu afet sigortasına ilişkin başlıklarda çalışmalar yürüttüklerini vurgulayan Menteş, önümüzdeki dönemin gündeminde devlet destekli ticari alacak sigortası, BES düzenlemeleri, oto ve oto dışı hasar yönetmelikleri, genel şart revizyonları, tarım sigortaları ve uzun süreli bakım sigortasının da bulunduğunu söylüyor. Sigortacılık sektöründe bilgi teknolojileri ve bilgi sistemlerinin güvenliğine ilişkin mevzuat çalışmaları ile şirketlerin mali durumlarının ve finansal risklerinin teknoloji destekli sistemler aracılığıyla sürekli izlenmesine yönelik düzenlemeler de Kurumun öncelikleri arasında yer alıyor. Trafik hasar istismarlarıyla mücadele, Alo 193 Ortak Hasar İhbar Merkezi, asistans firmaları, özel sağlık ve kefalet sigortaları ile e-Devlet üzerinden hasar işlemleri ise SEDDK’nın tamamladığı çalışmalar arasında yer alıyor.
