2026 yılına iyi başlayan hayat branşı, ocak ayında hayat dışı sektörden daha hızlı büyüdü. Hayat branşında prim üretimindeki artışta son yıllarda hayat sigortaları pazarında ağırlığı azalmaya başlayan kredi bağlantılı ürünler yanında ‘karma sigortalar’ etkili oldu.
ALP SÜER/SİGORTAMEDYA ÖZEL
Türkiye sigorta sektörü 2026 yılına biraz tatsız bir başlangıç yaptı. Türkiye Sigorta Birliği’nin (TSB) son açıkladığı istatistiklere göre sektör, genel itibarı ile sadece yüzde 25,5 büyüme kaydetti. Enflasyonla kıyaslandığında ise sektör reel olarak yüzde 3,9 küçüldü. Pandemi sonrası sektörde hızlı (nominal) büyümede etkili olan yüksek enflasyon ve varlık fiyatlarındaki artışın etkisinin azalmaya başlaması, sektörde doğal olarak büyüme hızını da düşürücü etki yapıyor. Nitekim hayat dışı (elementer) sektörde, genel zararlar hariç başta kasko ve sağlık olmak üzere birçok branşın bu yılın başında frene bastıkları gözleniyor. Bununla birlikte öyle bir branş var ki; 2025 yılındaki reel büyümesini bu yıl da sürdürüyor. Sektörü yakından takip edenlerin tahmin edebileceği gibi söz konusu branş: ‘Hayat’. Ocak ayında prim üretimi yüzde 49,4 (reel yüzde 14,3) artan hayat branşındaki büyümede kredi bağlantılı ürünler yanında sigortalıya hem vefat hem de yaşam teminatı veren kredi bağımsız, ‘karma sigortalar’ etkili oluyor.
Kredili hayat sigortalarının sektördeki payı azalıyor
Biraz da “Hayat branşı, son dönemde hayat dışından neden daha hızlı büyüyor?” Bu soruya detaylı yanıt vermeye çalışalım: Geçmişte hayat sigortaları sektöründeki büyümenin analizini yaparken ikide bir ‘kredi bağlantılı hayat sigortalarından’ söz ederdik. Son yıllarda bu tablonun biraz değiştiği dikkat çekiyor. Bankaların müşterilerine verdikleri kredilerle birlikte yapılan kredili hayat sigortalarının payı sektörde giderek azalıyor. TSB verilerinden hareketle birkaç rakam paylaşırsam, 2022 yılında hayat sigortaları pazarında yüzde 59,09 olan kredi bağlantılı hayat sigortalarının payı, 2024 yılında yüzde 53,03’e gerilemiş. 2025’te ise yüzde 56,47’ye yükselmiş. Pandemi sonrasında enflasyonla mücadeleye yönelik olarak kredilerdeki daralma 2024 yılında kredi bağlantılı hayat sigortalarının payının gerilemesinde etkili olmuş. 2025 yılında kredi musluklarının bir miktar açılması ile söz konusu pay da artış göstermiş. Bu durum, hayat branşının hızlı büyümesine de destek vermiş. Kredilerdeki görece artış yanında karma hayat, prim iadeli hayat sigortası gibi kredi bağımsız hayat sigortası ürünlerine olan talep de hayat branşının büyümesinde etkili oluyor.
Yatırım fonlu hayat sigortaları için geri sayım başladı
Hayat ve emeklilik şirketlerinin dört gözle bekledikleri bir ürün de ‘yatırım fonlu hayat sigortaları.’ Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) olduğu gibi bireylere kendi tercih ettikleri yatırım fonlarına yatırım yapma imkânı verecek yatırım fonlu hayat sigortaları, hayat branşının sigorta sektörü içindeki payının daha da artmasında etkili olacak. Söz konusu sigortaların hayata geçmesi için gerekli düzenlemelerin bu yıl içinde yapılması bekleniyor.
Karma sigorta hem vefat hem de yaşam teminatı sunuyor
Hayat branşının son yıllarda hızlı büyümesinde etkili olan ‘karma sigortalar’ sigortalıya hem vefat hem de yaşam (birikim) teminatı sunuyor. Döviz cinsinden de düzenlenebilen karma sigortalarda sigortalı poliçe süresi içinde vefat ederse sigortalının lehtarlarına tazminat ödeniyor. Yok eğer, sigortalı sözleşme süresinin sonunda hayatta kalırsa birikim tutarını geri alıyor. Birçok karma sigorta ürünü, süre sonunda sigortalıya getiri garantisi de (teknik faizli tutar) veriyor.Ödenen primler, yasal limitler çerçevesinde gelir vergisi matrahından indirilerek sigortalıya vergi avantajı da sağlanıyor. Karma sigortaların sektördeki payı da giderek artıyor. Yine TSB verilerinden hareket edersek karma sigortaların 2022’de hayat sigortaları pazarında yaklaşık yüzde 20 olan payı 3 yıl içinde 5 puan artışla 2025 yılı sonunda yaklaşık yüzde 25’e yükselmiş.
Kredi bağlantılı, kredi bağımsız da ‘fifty-fifty’ yakalanabilecek mi?
Geçmişte, kredi bağlantılı hayat sigortalarının payının çok yüksek (yüzde 70-80) olduğu dönemlerde hayat ve emeklilik şirketi yöneticileri ile yaptığımız sohbetlerde yöneticiler piyasanın sağlıklı işlemesi açısından ideal oranın yüzde 50-50 (kredi bağlantılı ve kredi bağımsız ürünler yarı yarıya) olduğunu söylerlerdi. 2024’te biraz da kredi musluklarının kısılması ile ideal orana yaklaşılmış. Önümüzdeki yıllarda Fifty-fifty yakalanabilecek mi?” diye bir soru akla gelebilir. Bu sorunun yanıtı da “Neden olmasın?” Bireylerin başta prim iadeli hayat sigortaları olmak üzere içinde birikim olan hayat sigortası ürünlerine ilgisi ve önümüzdeki dönem başlayacak ‘yatırım fonlu hayat sigortaları’ bu konuda umutları artırıyor.
Hayat 3 yıldır hayat dışından daha hızlı büyüyor
Yıl Hayat dışı (%) Hayat (%) Genel (%)
2019 21,2 64,1 26,6
2020 17,7 27,0 19,3
2021 28,5 22,8 27,5
2022 133,1 74,1 123,2
2023 110,3 83,7 106,8
2024 72,0 76,2 72,6
2025 41,3 79,1 45,8
2026* 22,3 49,4 25,5
*Ocak ayı.
Kaynak: TSB.
Quick Hayat Sigorta Genel Müdür Vekili Volkan Terzioğlu:
Hayat branşında hızlı büyüme 2026’da da sürecek
Quick Hayat Sigorta Genel Müdür Vekili Volkan Terzioğlu, hayat branşı ile ilgili şu değerlendirmelerde bulunuyor: “Hayat branşı, 2025 ve 2026’nın ilk aylarında da hayat dışından hızlı büyüdü. Bunun da 2 temel sebebi var: İlki, enflasyonla mücadeleye yönelik kısılan kredilerde son aylarda bir miktar genişleme oldu. Bu da kredi bağlantılı hayat sigortalarında prim üretimini attırdı. İkinci ve en önemlisi bireylerin prim iadeli hayat sigortaları gibi hem vefat hem de yaşam teminatı veren hayat sigortası ürünlerine ilgisi arttı. Bu da sektörün büyümesinde etkili oluyor. Hayat branşındaki büyümenin yılın geri kalanında da devam edeceğini düşünüyorum.”
Steel Sigorta ve Reasürans Brokerliği Genel Müdürü Abdullah Özcan:
‘Prim iadeli hayat’ sektördeki büyümede etkili oluyor
Steel Sigorta ve Reasürans Brokerliği Genel Müdürü Abdullah Özcan, prim iadeli hayat sigortalarının, hayat branşındaki büyümede etkili olduğu düşüncesinde. Steel Sigorta olarak da satışına aracılık ettikleri prim iadeli hayat ürünlerinin sigortalılara vefat ve yaşam teminatı sunduğunu ifade eden Özcan, “Prim iadeli ürünler döviz cinsinden düzenleniyor. Sigortalının vefat etmesi halinde yakınlarına tazminat ödeniyor. Hayatta kalması halinde ise belli bir süre sonra ödediği primler kendisine geri ödeniyor” diyor. Sigortalılara hayat sigortası ile ilgili tavsiyelerde bulunan Özcan, “Sigortalıların ne aldıklarını bilerek hayat ürünlerini almaları çok önemli. Ayrıca sigortalıların ürünü satın aldıkları aracı tercihleri de büyük önem taşıyor” diye konuşuyor.
